परिचय

नेपालको उत्तरी सिमाबर्ति जिल्लाहरु र भौगोलिक दृष्टिकोणले विकट एबं आर्थिक तथा सामाजिक दृष्टिले पिछडिएको क्षेत्रमा विशेष कार्यक्रमहरु संचालन गरी उक्त क्षेत्रको विकास गर्ने उद्देश्यले नेपाल सरकारले दुर्गम क्षेत्र विकास समितिको गठन गरेको हो ।

१. वि.सं. २०२२ सालमा अधिराज्यका ४ जिल्ला हुम्ला, मुस्ताङ, सोलुखुम्बुको नाम्चे बजार र ताप्लेजुङ जिल्लाको ओलाङचुङगोलामा तत्कालिन गृह पंचायत मन्त्रालय अन्र्तगत उत्तरी सिमा प्रशासन कार्यालय मार्फत कार्यक्रम शुरु भएको हो ।

२. वि.सं.२०२५ सालमा प्रधानमन्त्रीज्यूको अध्यक्षतामा समिति गठन भई कार्य अगाडी बढेको ।

३. २०२९ सालमा स्थानीय विकास विभागको स्थापना पश्चात समितिलाई पनि एकीकरण गरी दुर्गम क्षेत्र एवं स्थानीय विकास विभाग खडा गरी काम अगाडि बढेको ।

४. २०४४ सालमा भौगोलिक, सामाजिक तथा आर्थिक रुपले विपन्न अबस्थामा रहेको १८ वटा जिल्लाहरुलाई दुर्गम क्षेत्रको कार्यक्षेत्र तोकिएको ।

५. २०३७ सालमा स्थानीय विकास मन्त्रालयको स्थापना पश्चात माननीय स्थानीय विकास मन्त्रीको अध्यक्षतामा समितिको गठन भै हालसम्म संचालन भैरहेको छ ।

६. २०४७ सालमा दुर्गम क्षेत्र पुनरावलोकनका लागि नेपाल सरकारद्वारा तत्कालिन राष्ट्रिय योजना आयोगका माननीय सदस्य डा. श्री चन्द्र बहादुर श्रेष्ठको अध्यक्षतामा गठित कार्यदलको सिफारिस अनुसार समितिले आफ्नो २२ वटा जिल्लाका ४७५ वटा गा.बि.स. लाई कार्यक्षेत्र निर्धारण गरेको ।